System rurowy Jacob to układ połączeń rurociągów, w którym wszystkie elementy zakończone są charakterystycznymi wywijkami i łączone obejmami żłobkowymi (lub – przy większych średnicach – kołnierzami płaskimi). Podstawowymi elementami systemu są: rury, segmenty, łuki, trójniki, redukcje, przepustnice, zasuwy, wzierniki, przesypy dwudrogowe i wielodrogowe. Przepustnice, zasuwy i przesypy mogą być wykonane z napędem ręcznym, elektrycznym lub pneumatycznym.
Zasada działania systemu polega na łączeniu elementów rurociągów z wywijanymi obrzeżami za pomocą obejm żłobkowych. Elementy systemu rurowego firmy Jacob produkowane są z wywijanymi obrzeżami (w zakresie średnic od DN 60 do DN 630), z kołnierzami płaskimi luźnymi (od DN 350 do DN 1250) i z kołnierzami płaskimi spawanymi (od DN 1250 do DN 1600). Grubość ścianek elementów wynosi: 1, 2 lub 3 mm. Elementy mogą być wykonane ze stali węglowej (malowanej proszkowo do średnicy DN 630, a powyżej tej średnicy – malowanej natryskowo), stali węglowej ocynkowanej lub ze stali nierdzewnej. Obejmy żłobkowe produkowane są jako dwuśrubowe (z masą uszczelniającą lub do stosowania z dodatkowymi uszczelkami) oraz jako szybkozłączki z klamrą (obejmy typu Quick Connect) do stosowania tylko z dodatkowymi uszczelkami.
W instalacjach do produktów rolniczych (zbóż, pasz itp.) stosowane są elementy wykonane ze stali węglowej malowanej proszkowo w kolorze RAL 7032 (lub np. RAL 1015) wyłożone różnego rodzaju poliuretanami. Poliuretany są tworzywami niezwykle uniwersalnymi (ich właściwości można kształtować w bardzo szerokim zakresie). Mają duży zakres twardości z równoczesnym zachowaniem dużej elastyczności. Mają elastyczną i jednocześnie odporną na zużycie strukturę. Dzięki temu pochłaniają energię uderzeń, a tym samym wydłużają żywotność. Dla wzmocnienia elementów systemu rurowego Jacob wykorzystuje się ich dużą odporność na ścieranie. Z reguły poliuretany nie chłoną wody (brak absorpcji wilgoci) oraz posiadają gładką powierzchnię zapewniającą bezproblemowy i płynny przepływ produktów sypkich.
FOT. 1 Różne rodzaje poliuretanów stosowane przez firmę Jacob
Katalogowo firma Jacob stosuje następujące poliuretany:
1. Standardowy PU w kolorze ochry (żółto-brązowy) o grubości 6 mm, przyklejany do elementu Jacob. Twardość 70 ShA. Odporność na temperaturę w zakresie od -20°C do +80°C. Poliuretan jest stosowany do elementów Jacob w zakresie średnic od DN 100 do DN 350.
2. Kryptan red (czerwony) o grubości 6 mm, przyklejany do elementu Jacob. Twardość 80 ShA. Odporność na temperaturę w zakresie od -20°C do +80°C. Poliuretan jest stosowany do elementów Jacob w zakresie średnic od DN 100 do DN 350.
3. Blue Ox (niebieski) o grubości 6,5 mm, przykręcany śrubami do elementu Jacob. Twardość 85 ShA. Odporność na temperaturę w zakresie od -20°C do +80°C. Poliuretan jest stosowany do elementów Jacob w zakresie średnic od DN 150 do DN 350.
4. Kryptan green (zielony) o grubości 6 mm, przykręcany śrubami do elementu Jacob. Twardość 83 ShA. Odporność na temperaturę w zakresie od -20°C do +80°C. Poliuretan jest stosowany do elementów Jacob w zakresie średnic od DN 150 do DN 350.
5. Kryptan blue (niebieski) o grubości 6 mm, przykręcany śrubami do elementu Jacob. Twardość 83 ShA. Odporność na temperaturę w zakresie od -30°C do +80°C. Poliuretan jest stosowany do elementów Jacob w zakresie średnic od DN 150 do DN 350. Poliuretan odprowadza ładunki elektrostatyczne (certyfikat DEKRA).
Poliuretany te są przedstawione na FOT. 1.
Elementy sytemu rurowego Jacob mogą być wyłożone jeszcze jednym poliuretanem (brak na zdjęciu):
6. Rhino Hyde blue (niebieski) o grubości 8 mm, przykręcany śrubami do elementu Jacob. Twardość 85 ShA. Odporność na temperaturę w zakresie od -20°C do +80°C. Poliuretan jest stosowany do elementów Jacob w zakresie średnic od DN 150 do DN 350. Poliuretan ten jest dopuszczony do kontaktu z produktami spożywczymi i spełnia wymagania EC1935/2004 oraz FDA (oznaczenie FOOD GRADE w firmie Jacob)
Z racji kształtu lub długości elementu nie wszystkie części systemu rurowego Jacob mogą być wyłożone poliuretanem w celu zwiększenia odporności na wycieranie. Katalogowo (najczęściej stosowane) są to:
-
rury o długości L = 200, L = 500 oraz L = 1000;
-
segmenty o kącie 5°, 15°, 30° oraz 45°;
-
trójniki niesymetryczne o kącie 45°;
-
redukcje;
-
przesypy z osłoną wewnętrzną.
W systemie rurowym Jacob wyróżniamy trzy typy przesypów dwudrogowych (biorąc pod uwagę ich mechanizm wewnętrzny):
-
przesypy z osłoną wewnętrzną;
-
przesypy z uszczelnieniem wewnętrznym;
-
rozdzielacze z uszczelnieniem wewnętrznym i z dodatkowym uszczelnieniem wału.
W przemyśle rolniczym (w przeróbce produktów rolnych) najczęściej stosowane są przesypy z osłoną wewnętrzną.

FOT. 2 Przesyp z osłoną wewnętrzną
Cechą charakterystyczną przesypów z osłoną wewnętrzną jest ich mechanizm wewnętrzny. Jest to rynienka z wałem umieszczonym dosyć wysoko, wykonująca ruch przypominający huśtawkę. Po przestawieniu w skrajne położenie koniec rynienki chowa się pod dodatkową osłonę, dzięki której sypiący się produkt nie spada poza rynienkę. Przesypu tego typu nie można przestawiać w trakcie sypania się produktu. Nie można go również używać do podziału strugi surowca (trochę w lewo i jednocześnie trochę w prawo, ponieważ rynienka w położeniu pośrednim blokuje wylot produktu).
Przesypy z osłoną wewnętrzną produkowane są w zakresie średnic od DN 100 do DN 400, ale wykładane poliuretanem są tylko w zakresie od DN 150 do DN 350. Z tym że przesypy o średnicy od DN 100 do DN 300 mają kąt rozwarcia 60°, a o średnicy DN 350 i DN 400 – 55°. Mogą one być wytwarzane jako przesypy symetryczne lub niesymetryczne. Produkowane są ze stali węglowej malowanej proszkowo (RAL 7032), o grubości ścianki 2 lub 3 mm, lub ze stali nierdzewnej (AISI 304) o grubości ścianki 2 mm. Wyposażone mogą być w napęd ręczny, pneumatyczny obrotowy, pneumatyczny cylindryczny lub w napęd elektryczny. Mogą być także wyłożone wewnątrz w celu zwiększenia odporności na wycieranie przy transporcie produktów bardzo wycierających (np. zboża).

FOT. 3 Połączenie systemu Jacob dopuszczone do kontaktu z żywnością
System rurowy Jacob stosowany jest z dużym powodzeniem przede wszystkim ze względu na szczelność instalacji, szybkość montażu, łatwość mycia i czyszczenia, a także z powodu dużego wyboru elementów i krótkiego czasu dostawy.